Adoptie

Wie kunnen in Nederland een verzoek tot adoptie indienen?

Twee personen die aan de voorwaarden voldoen om in het huwelijk te treden.
De stiefouder die ten minste een aaneengesloten periode van 3 jaar met de ouder van het kind heeft samengeleefd (stiefouderadoptie). Het gaat om de nieuwe echtgenoot, geregistreerde partner of levensgezel van de ouder.
De stiefouder moet het kind gedurende ten minste een jaar hebben verzorgd en opgevoed; deze voorwaarde geldt niet als het kind wordt geboren binnen de relatie van de adoptant en de ouder.
Welke voorwaarden zijn er voor adoptie?

De adoptant mag niet de grootouder van het kind zijn.
Er moet een leeftijdsverschil van ten minste 18 jaar bestaan tussen het kind en de adoptant.
Het kind moet op de dag van het indienen van het verzoek tot adoptie minderjarig zijn.
Wanneer het kind ouder is dan 12, moet blijken dat hij geen bezwaren heeft tegen het verzoek.
De biologische ouder(s) van het kind dient/dienen niet langer het gezag over het kind te hebben; in geval van stiefouderadoptie dient de ouder bij wie het kind niet woont geen gezag over het kind te hebben.
Er moet blijken dat de biologische ouder(s) geen bezwaren hebben tegen het verzoek tot adoptie.
De moeder van het kind moet op de dag van het indienen van het verzoek tenminste 16 jaar zijn.
Welke afweging maakt de rechter?

De rechter beslist en heeft een eigen wettelijke taak. Gekeken wordt naar:

het kennelijk belang van het kind;
de positie die het kind door de adoptie verkrijgt;
heeft het kind van de biologische ouder(s) in de hoedanigheid van ouder niets meer te verwachten?
is het contact tussen de biologische ouder(s) en kind schadelijk voor het kind?
Kunnen duo-moeders adopteren?

Een relatief nieuwe vorm van adoptie is de adoptie door de mee-moeder. Wanneer een mee-moeder een verzoek tot adoptie indient, gelden er andere voorwaarden. Het verzoek tot adoptie kan al voor de geboorte van het kind worden ingediend. De adoptie wordt dan vrijwel onmiddellijk na de geboorte uitgesproken en werkt terug tot het moment van de geboorte. Er wordt geen termijn gesteld aan de samenleving met de moeder of aan de periode dat de mee-moeder het kind opgevoed en verzorgd heeft. De adoptie wordt geacht in het belang van het kind te zijn.

De adoptieprocedure kan snel gaan als sprake is van een onbekende donor of een bekende donor die heeft aangegeven geen belanghebbende in de procedure te zijn. Het verzoekschrift tot adoptie kan al voor de geboorte van het kind worden ingediend.

Bij de Tweede Kamer is een wetsvoorstel aanhangig dat in deze situatie wijziging wil brengen. Het doel van dit wetsvoorstel is het sneller tot stand laten komen van het juridisch ouderschap van de meemoeder. Het wetsvoorstel regelt dat de vrouwelijke partner van de moeder de juridische ouder van een kind kan worden zonder dat daarvoor een gerechtelijke procedure is vereist.

Wat zijn de gevolgen van adoptie?

Het gevolg van de adoptie is dat de adoptant en het kind in familierechtelijke betrekking tot elkaar komen te staan. De betrekking tussen het kind en de (biologische) ouders en bloedverwanten komt te vervallen, tenzij het gaat om stiefouderadoptie.

Door de adoptie ontstaat een afstammingsrelatie tussen de adoptant en kind. Deze afstammingsrechtelijke band heeft onder meer gevolgen voor het naamrecht, het erfrecht en de verplichting tot het verstrekken van levensonderhoud.

Kan een adoptie worden herroepen?

Op verzoek van de geadopteerde kan de adoptie worden herroepen. De rechter wijst dit alleen toe wanneer het in het kennelijk belang van de geadopteerde is en wordt ingediend tussen het 20e en 23e levensjaar van de geadopteerde